در وبینار پژوهشگاه ملی اقیانوس شناسی مطرح شد

3 راهكار برای پیشگیری از مرگ آبزیان و مرجان ها بر اثر كم اكسیژنی و اسیدی شدن آب محیط های دریایی

3 راهكار برای پیشگیری از مرگ آبزیان و مرجان ها بر اثر كم اكسیژنی و اسیدی شدن آب محیط های دریایی

تحقیقات نشان می دهد دریای عمان، خلیج فارس و دریای خزر بعنوان ۳ محیط آبی ایران درگیر پدیده کم اکسیژنی و اسیدی شدن هستند که با کوشش برای کاهش انتشار گازهای گلخانه ای و ورود فاضلاب های شهری و کشاورزی به محیط دریایی، میتوان از عوارض ناشی از کم اکسیژنی که منجر به مرگ ماهیان و مرجان ها می شود، جلوگیری کرد.


به گزارش بی دانلود به نقل از ایسنا، دکتر ابوالفضل صالح، عضو شبکه بین المللی پایش اسیدی شدن اقیانوس ها در وبینار کم اکسیژنی و اسیدی شدن در محیط های دریایی ایران که از جانب پژوهشگاه ملی اقیانوس شناسی و علوم جوی برگزار شد، "کم اکسیژنی" و "اسیدی شدن" را دو معضل مهم محیط های دریایی نام برد و اضافه کرد: هر دوی این پدیده ها منشا یکسان یعنی فعالیت انسانی، مصرف سوخت های فسیلی و ورود فاضلاب های شهری و کشاورزی به مناطق دریایی دارند.
وی ضمن اشاره به ایجاد پدیده کم اکسیژنی در محیط های دریایی، اظهار نمود: اکسیژن برای حیات اقیانوس ها از نواحی ساحلی تا اعماق آن ضروری می باشد، ولی در مطالعات انجام شده از ۱۹۷۰ تابحال حدود ۴.۵ میلیون کیلومتر مربع از محیط های اقیانوسی و دریایی به مناطق کم عمق آبی اضافه شده است.
صالح، تصریح کرد: افزایش فعالیت انسانی و استفاده از سوخت های فسیلی و ورود فاضلاب شهری و کشاورزی به محیط های آبی منجر به گرمایش جهانی و ورود مقادیر زیادی فسفات و نیترات به دریاها شده که اینها از عوامل اصلی و اولیه کاهش اکسیژن در محیط های آبی به حساب می آید.
به نقل از ایشان، کم اکسیژنی محیط های آبی زمانی رخ می دهد که میزان اکسیژن به کمتر از ۳ میلی گرم در لیتر برسد و در این شرایط اصطلاحا پدیده هیپوکسی رخ خواهد داد.
عضو هیات علمی پژوهشگاه ملی علوم جوی و اقیانوس شناسی با تکیه بر اینکه کم اکسیژنی در دریاها زمانی رخ می دهد که زمان سرعت مصرف اکسیژن بیشتر از میزان تولید اکسیژن باشد، افزود: از طرفی گرم شدن هوا کاهش اکسیژن در محیط های دریایی را منجر خواهد شد و با کاهش این عنصر در آب شاهد مرگ و میر آبزیان خواهیم بود.
وی ضمن اشاره به نمونه های رخداد کم اکسیژنی در دریاها، نمونه آنرا در سواحل کویت دانست که منجر به مرگ و میر وسیع گربه ماهیان در این منطقه شد و افزود: بررسی بر روی این گربه ماهیان حکایت از کاهش اکسیژن در این منطقه را داشت، ضمن آنکه این پدیده بر کاهش آبزی پروری در قفس اثرگذار است؛ چون که از آنجایی که ماهیان در قفس امکان فرار از منطقه را ندارند، کم اکسیژنی آب خسارات زیادی را به پرورش دهندگان ماهی در قفس وارد می کند؛ اتفاقی که در سال ۲۰۰۲ در فیلیپین رخ داد.
صالح، نمونه دیگر از رخداد پدیده کم اکسیژنی را در نامیبیا دانست که به علت کم شدن اکسیژن و مملو شدن آب از گاز سمی H۲S خرچنگ ها به ساحل آمدند.
این عضو شبکه بین المللی پایش اقیانوس ها افزود: در مقابل، بعضی از گونه های آبزی توانستند با استفاده از برخی اندام های خود اکسیژن را دریافت نمایند و در شرایط کم اکسیژنی محیط های دریایی، بقای خویش را حفظ کنند. نمونه آن شانه دارها هستند که توانستند در این شرایط به حیات خود ادامه دهند.
صالح، اسیدی شدن اقیانوس ها را از دیگر چالش های محیط های آبی نام برد که انتشار گازهای گلخانه ای و گرمایش زمین از علل اصلی این پدیده است و خاطرنشان کرد: انتشار گاز دی اکسید کربن از عوامل موثر در اسیدی شدن آب های دریایی است. طبق گزارش های عرضه شده از سال ۱۹۵۸ تا ۲۰۱۸ میزان انتشار این گاز سمی روند تصاعدی داشته است و مصرف اکسیژن(بدون جایگزین شدن) همراه با تولید دی اکسید کربن در ستون آب سبب افزایش قابل توجه اسیدیته آب خواهد شد، به صورتی که در اعماق حدود ۱۰۰۰ متر در دریای عمان، pH آب حدود ۰.۷ اسیدی تر از آب های سطحی به ثبت رسید.
وی تصریح کرد: در صورت انتشار گاز دی اکسید کربن، این گاز جذب اقیانوس ها می شود و زمانی که این گاز وارد محیط های دریایی شود، یون هیدروژن مثبت تولید می کند که این امر اسیدی شدن آب ها را به دنبال دارد.
صالح ضمن اشاره به روند اسیدیته آب های دریایی از ۱۷۷۰ تا سالهای ۲۰۰۰ و ۲۱۰۰، تصریح کرد: بررسی ها نشان داده است که میزان دی اکسید کربن جذب شده محیط های دریایی تا سال ۲۱۰۰ به ۵ برابر افزایش خواهد یافت.
به قول این محقق، اسیدی شدن محیط های دریایی عوارضی چون کاهش نرخ رشد را به همراه دارد، ضمن آنکه برای موجودات آبزی که دارای ساختار کلسیومی هستند، مانند مرجان ها اثرات سویی دارد و منجر به مرگ آنها خواهد شد.
عضو هیات علمی پژوهشگاه ملی اقیانوس شناسی و علوم جوی تصریح کرد: در شرایط اسیدی شدن آب، محیط های آبی بسیار خورنده می شوند، بگونه ای که جانورانی مانند صدف و حلزون که دارای پوسته کلسیمی هستند، در آب حل خواهند شد و رشد اسکلت مرجان ها هم کاسته می شود.
وی ضمن اشاره به مطالعات انجام شده بر روی مرجان های جزیره "هنگام" ایران و دیوار بزرگ مرجانی در استرالیا، اظهار نمود: این مطالعات نشان داد که نرخ مرگ و میر مرجان ها در "هنگام" ۲.۹ تا ۴.۱ است و این نرخ در دیوار بزرگ مرجانی استرالیا ۳.۳ بوده است، این عدد هرچند که در ایران وضعیت بهتری دارد ولی گرمایش زیاد حاکم در ایران، تخریب فیزیکی زیستگاه ها و وجود آلودگی ها مانع از ایجاد محیط مساعد برای رشد مرجان ها در خلیج فارس شده است.
صالح با اشاره به اینکه بر مبنای مطالعات انجام شده در سال ۲۰۱۳ به ازای هر واحد کاهش حالت اشباع "آراگونیت" حدود ۱۵ درصد از رشد مرجان ها کم می شود، اضافه کرد: بر این اساس انتظار می رود تا سال ۲۱۰۰ میزان کلسیفیکاسیون در مرجان های خلیج فارس رخ دهد.
وی با اشاره به اینکه هر ۳ محیط آبی ایران درگیر پدیده هیپوکسی فصلی و دائمی هستند، اظهار نمود: علاوه بر آن اسیدی شدن هم در آب های خلیج فارس، دریای عمان و دریای خزر تا آخر قرن ادامه خواهد داشت و شرایط خورنده ای برای موجودات دارای ساختارهای کلسیمی ایجاد خواهد شد.
عضو هیات علمی پژوهشگاه ملی اقیانوس شناسی، "اقداماتی در جهت بازسازی و حفاظت از محیط زیست" مانند کاهش ورود مواد مغذی به آب های ساحلی و کاهش تولید گازهای گلخانه ای را همچون راهکارهای اساسی برای پیشگیری از اسیدی شدن و کاهش اکسیژن در محیط های آبی دانست و خاطرنشان کرد: "سازگاری برای احیا و محافظت از موجودات دریایی" و "ایجاد برنامه های پایشی مستمر آبها برای تعیین وضعیت آب" از دیگر راهکارهای علاج بخشی این پدیده به حساب می آید.
دکتر بهروز ابطحی، رئیس پژوهشگاه ملی اقیانوس شناسی و علوم جوی هم در این وبینار ضمن اشاره به نامگذاری روز ۲۲ آوریل به نام "روز زمین پاک"، اضافه کرد: با این نامگذاری کشورهای مختلف برنامه هایی را برای بزرگداشت این روز و افزایش بهره وری و توسعه پایدار اجرایی می کنند.
وی افزود: در این روز جهانی موضوع هایی چون "آموزش برای حفاظت از محیط زیست"، "حفاظت از خاک"، "تغییرات اقلیمی"، "پیشگیری از اتلاف منابع غذایی"، "تغییر فرهنگ برای توجه به تغییر اقلیم"، "پلاستیک ها و میکروپلاستیک ها"، "امنیت غذایی" و "افزایش دانش در رابطه با تغییر اقلیم" مورد توجه جهانی قرار خواهد گرفت.
ابطحی، ضمن اشاره به انتشار کرونا در ایران و در جهان، تصریح کرد: بر این اساس یکی از رویکردهای این روز جهانی تاثیرات زیست محیطی انتشار کرونا بر زمین است.




منبع:

1400/02/03
21:42:12
0.0 / 5
164
تگهای خبر: آموزش , تولید , محقق
این مطلب را می پسندید؟
(0)
(0)

تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب
لطفا شما هم نظر دهید
= ۲ بعلاوه ۱